19/10/1944 η απελευθέρωση τού Βόλου από τούς Γερμανούς

Από τη δοξολογία που εψάλη στον Αγ. Νικόλαο την Κυριακή 22 Οκτωβρίου 1944

Η 19^η Οκτωβρίου 1944 αποτελεί μία ημερομηνία ορόσημο στη σύγχρονη Ιστορία του Βόλου, αφού τότε απελευθερώθηκε από τους Γερμανούς. Φέτος συμπληρώνονται 71 χρόνια από την ημέρα εκείνη που σήμανε το τέλος των μεγάλων δεινών που γνώρισε η πόλη από τους κατακτητές. Η «μαύρη» περίοδος της Κατοχής, που διήρκησε τρία χρόνια κι επτά μήνες, έληξε εκείνο το πρωινό της Πέμπτης όταν οι πρώτοι έφιπποι άνδρες του ΕΛΑΣ μπήκαν στην πόλη δίνοντας το σύνθημα της απελευθέρωσης. 

 Οι Βολιώτες κατέκλυσαν την πλατεία Ελευθερίας γιορτάζοντας την απελευθέρωση της πόλης

Οι θυσίες των Βολιωτών υπήρξαν μεγάλες και ο αγώνας της Αντίστασης στην περιοχή μας βάφτηκε με αίμα, τόσο των αγωνιστών που πολέμησαν για την ελευθερία, όσο και των αθώων θυμάτων των ναζιστικών στρατευμάτων και των δοσίλογων συνεργατών τους. Έτσι, όταν οι στρατιώτες του ΕΛΑΣ εισήλθαν ως ελευθερωτές στο Βόλο, η αντίδραση του κόσμου ήταν συγκλονιστική.

Μία απέραντη λαοθάλασσα είχε πλημμυρίσει τους δρόμους της πόλης. Συνθήματα για την ελευθερία ακούγονταν παντού, ενώ ελληνικές σημαίες κυμάτιζαν στα χέρια εκείνων που γιόρταζαν την αποχώρηση των Γερμανών. Οι φωτογραφίες που υπάρχουν από την απελευθέρωση του Βόλου παρουσιάζουν μεγάλο ενδιαφέρον. Πρόκειται για ξεχωριστά τεκμήρια που λήφθηκαν από τους φωτογράφους της εποχής και αποτυπώνουν το σκηνικό που επικράτησε πριν από 71 χρόνια στην πόλη.

Συγκλονιστικά είναι και τα δημοσιεύματα της εποχής, αφού ο τοπικός Τύπος περιέγραψε μοναδικά την αποχώρηση των κατοχικών δυνάμεων, όπως φαίνεται και από το παρακάτω απόσπασμα: 

«Ο Βόλος στις 19/10/1944 και προτού βραδυάσει, αντίκριζε με τα μάτια της ψυχής του, το θεσπέσιο όραμα της ατίμητης λευτεριάς, που ξαναγύριζε έπειτα από χωρισμό 3,5 ετών. Και ξαναγύριζε περήφανα, γιατί το έθνος για να κάνει γρήγορο, όσο και τιμημένο το γυρισμό της, γνώρισε όλες τις θυσίες και τις πιο πικρές δοκιμασίες. Το βράδυ της ίδιας ημέρας, λαός και στρατός, ο στρατός που δημιουργήθηκε στα βουνά εκ του μηδενός και κατέβαινε στην πόλι ύστερα από πολλούς αγώνες, με περήφανη την σημαία, ενώνονταν σε παραλήρημα χαράς και πατριωτικού ενθουσιασμού. Η 19^η Οκτωβρίου 1944 θα μείνη για τον τόπο μας ημέρα ιστορική».

Ο Γιάννης Κουτής, προϊστάμενος του Τμήματος Μουσείων του Δήμου Βόλου, σχολιάζοντας τα γεγονότα του 1944, θα πει: «Οι Γερμανοί αποχωρούν μέσα σε κλίμα έντονης βίας, ενώ δεν πρέπει να μας προκαλούν εντύπωση οι καταστροφές που κάνουν σε υποδομής της πόλης, δείχνοντας το μίσος τους μέχρι και την τελευταία στιγμή. Ο Βόλος απελευθερώθηκε μία εβδομάδα μετά την Αθήνα, όπου από τις 18 Οκτωβρίου είχε εγκατασταθεί ήδη η κυβέρνηση εθνικής ενότητας του Γεώργιου Παπανδρέου. Ακόμη και σήμερα μας εντυπωσιάζει η αντίδραση του κόσμου και ο τρόπος που πανηγύρισε μετά από 3,5 χρόνια σκλαβιάς που κυριάρχησαν ο φόβος και ο τρόμος. Οι Βολιώτες εκείνης της εποχής δεν είχαν την πολυτέλεια να σκεφτούν κάτι άλλο, παρότι στην υπόλοιπη Ευρώπη ο πόλεμος συνεχιζόταν και το τέλος του Β’ Παγκοσμίου θα ερχόταν αργότερα. Το στοιχείο που κυριάρχησε τότε στο Βόλο ήταν η ευφορία όλων, η οποία όμως κράτησε για λίγο. Βέβαια οι συνθήκες στην επαρχία ήταν διαφορετικές σε σύγκριση με τα όσα έγιναν στην Αθήνα, όπου λίγες εβδομάδες αργότερα θα έχουμε τα Δεκεμβριανά, τον προάγγελο του Εμφυλίου και τη συμφωνία της Βάρκιζας».